Các nhà xuất khẩu gạo của Việt Nam tiếp tục phải dựa vào thị trường Trung Quốc. Các chuyên gia cảnh báo Việt Nam có thể rơi vào bẫy “lúa chất lượng thấp” của Trung Quốc.
Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), cho đến cuối tháng 5 Việt Nam đã xuất khẩu 2,1 triệu tấn gạo, thu 870 triệu USD giảm 10% về khối lượng xuất khẩu và 13% về giá so với cùng kỳ năm 2014.
Đến nay, Việt Nam đã ký hợp đồng xuất khẩu 3,5 triệu tấn gạo, giảm 8% so với cùng kỳ năm ngoái.
Các nhà Xuất khẩu gạo phàn nàn rằng mức xuất khẩu trong năm nay đã không đạt chỉ tiêu. Thái Lan và Ấn Độ, hai đối thủ lớn nhất của Việt Nam đều đang có lượng hàng tồn kho lớn. Thái Lan được báo cáo là có 15-16 triệu tấn trong kho, trong khi Ấn Độ có 23 triệu tấn.
VFA cho rằng Thái Lan sẽ có xu hướng hạ giá bán nhằm tránh để tồn hàng. Trong khi đó, Ấn Độ và Pakistan đang cạnh tranh quyết liệt ở thị trường châu Phi và Trung Đông.
Vì xuất khẩu rơi vào bế tắc nên giá vàng trong nước đã giảm.
Theo ông Võ Thành Đô, một quan chức cấp cao của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long, giá lúa IR 50404 được giao dịch ở mức 4,150 – 4,250 đồng mỗi kg.
“Mặc dù Việt Nam đã trúng thầu cung cấp 150.000 tấn gạo cho Philippines, nhưng giá vàng trong nước vẫn đang trên đà giảm xuống” ông Đô nói.
VFA đã đề xuất thu mua lúa vụ hè thu vào kho dự trữ để bình ổn giá cả trong nước và đảm bảo lợi nhuận hợp lý cho nông dân.
“Chúng tôi sẽ theo sát vụ thu hoạch lúa hè thu, đặc biệt là trong tháng Bảy và tháng Tám, mùa thu hoạch cao điểm, và đưa ra đề xuất về giá cả để thu mua” ông Đô nói.
Việt Nam kêu gọi ngăn chặn tình huống “được mùa, mất giá”
Trung Quốc vẫn là nước tiêu thụ gạo lớn nhất của Việt Nam, đã mua 35% trong số 2,1 triệu tấn gạo Việt Nam xuất khẩu trong năm tháng đầu tiên của năm.
Tuy nhiên, các chuyên gia đã đưa cảnh báo chống lại sự lệ thuộc nặng nề vào thị trường Trung Quốc. Trung Quốc, mặc dù có nhu cầu cao, nhưng đã được thắt chặt đường nhập khẩu gạo qua các cửa khẩu biên giới kể từ giữa năm 2014, khiến các doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu gạo đến thị trường này rơi và nguy hiểm.
Một nguồn tin cho biết rằng ngay cả các hợp đồng xuất khẩu gạo thông qua các kênh chính thức cũng đã bị hủy bỏ, nhấn mạnh rằng việc buôn bán với Trung Quốc là rất nguy hiểm.
Bà Nguyễn Thị Bích Vượng, Giám đốc Công ty Thương mại và Xuất nhập khẩu Hưng Thịnh ở tỉnh Lào Cai, chuyên xuất khẩu gạo qua các cửa khẩu biên giới với Trung Quốc, nói rằng chỉ có một số lô hàng được xuất đi trong ba tháng đầu tiên của năm.
Trong khi đó, không có lô hàng đã được xuất khẩu từ tháng Tư khi Trung Quốc bắt đầu siết chặt kiểm soát đối với hàng nhập khẩu.
Tiền Phong
